Dette er heimesida til enkeltpersonforetaket Vebju Media Ansnes og privatpersonen Lars Steinar Ansnes. Her finn du opplysningar om kva eg kan tilby profesjonelt, samt stoff om emne og interesser som er viktige for meg i livet. Sida vil endre seg etter kvart, og det kjem regelmessig nytt innhald. Så følg med.

Eit
vakkert ord

Vebju er eit vakkert ord for greiner som er bøygde av snø. Du kan lese meir om ordet på språkforskar Tor Erik Jenstad si nettside Moro med ord og uttykk!

Sitatet

«De viktigast og artigast og finast åra; dæm ha æ einno itj levd» 

Nils Arne Eggen

Ein leiar av verkeleg stort format

Det er forskjell på å vere sjef og leiar. Det siste er mykje vanskelegare enn det første.

Hopptrenar Alexander Stöckl er ein ekte leiar. Forutan å vere kanskje verdas beste hopptrenar når det gjeld det reint sportslege, viser han også gong på gong at han har omsorg for sine utanfor bakken. Vi hugsar korleis han stod fram nærast som ein far da Marius Lindvik måtte operere ei betent tann midt under Hoppuka. Alexander Stöckl tok jobben som privatsjåfør og følgde Lindvik til klinikken i Østerrike.

No les vi i rapportane frå Oberstdorf at Stöckl er den som sørger for mat på døra til isolerte Halvor Egner Granerud og mediesjef Steinar Bjerkmann, og sørger for at dei har det så bra som råd er.

Og ikkje nok med det. I staden for at Granerud skulle bli sittande for seg sjølv på eit hotellrom med takvindu heilt fram til 17. mars, har Stöckl klart å ordne ei leilegheit med terrasse for den uheldige hopparen.

Skihopparane har nesten ikkje vore heime sidan sesongen starta. Ein kan berre tenke seg kor trygt det må kjennast for dei dei som sit makteslause heime at trenaren stiller opp på denne måten når ulukka er ute.

Trenar, lagbyggar og omsorgsperson. Alexander Stöckl er ein leiar av verkeleg stort format. 


Ein Venstre-høvding kom til verda i Surnadal for 102 år sidan

Surnadal har ikkje fostra så veldig mange stortingsrepresentantar. Ein av dei som figurerer på den eksklusive lista, og som i si samtid nok tok enda større plass i rikspolitikken enn kva Jenny Klinge gjer i dag, er venstrepolitikaren Helge Seip. Han var fødd 5. mars 1919 i Surnadal, og ville altså ha fylt 102 år. Seip døydde i 2004.

Seip var kommunalminister i perioden 1965-70, og sat i mange år som stortingsrepresentant for Surnadal. Han var leiar i Venstre i åra 1970-72.

Da Venstre sprakk under det berømte landsmøtet på Røros i 1972, var Seip blant utbrytarane som stifta Det Nye Folkepartiet. Han vart partiet sin første leiar. Partiet skifta i 1980 namn til Det Liberale Folkepartiet. Det Liberale Folkepartiet og Venstre vart i 1988 igjen fusjonert til eitt parti.

Andre stortingsrepresentantar med surnadalsk opphav etter krigen er forutan Jenny Klinge (Sp) Anders Sæterøy (Ap) og brørne Lars og Arne Sæter, begge KrF.

Klinge har vore stortingsrepresentant sidan 2008, med fast plass frå 2009. Anders Sæterøy (1901-1991), småbrukar og bygningsmann, sat på Stortinget i fire periodar frå 1953. Lars Sæter (1895-1988), emissær og forretningsmann, var tingmann for Sør-Trøndelag i åra 1954-61. Arne Sæter (1913-1973), mangeårig prest i Rindal, var stortingsrepresentant i ein periode frå 1969. Han døydde 14. september 1973, fire dagar etter stortingsvalet.

Går vi lenger tilbake, finn vi Ola Dønheim frå Venstre. Han var gardbrukar og lærar, og sat på Stortinget i åra 1937-45.

Skulle eg ha gløymt nokon i denne oversikta, så gje meg gjerne eit vink.

Fintenkjarplassen:

«Jeg blir mer og mer opptatt av livet som det faktisk er, ikke som det skulle ha vært»

Eg gjer Kari Bremnes sine ord til mine i eit nytt innlegg på Fintenkjarplassen. Vi er på veg inn i ei tid der det normale er at alt er unormalt.

Les blogginnlegget her.


Nysnø og raude reknestykke

Det er torsdag 4. mars. Kong vinter har vore innom og lagt eit tynt, kvitt slør over Buaværet. Men nysnøen blir nok ikkje liggande lenge. Til helga er det meldt regn.

Elles er det ein heilt vanleg morgon på heimekontoret, med Politisk kvarter og det som høyrer til. Rødt-leiar Bjørnar Moxnes var gjest i dag. Han er flink til å snakke, men etter mi meining ikkje fullt så god til å rekne. Det er fascinerande å høyre på folk som på den eine sida har råd til alt, og på den andre sida meiner at staten skal stå for all verdiskapinga.

Men det er valår, så tvilsame reknestykke vil det kome mange av framover - frå alle politiske hald. Det er berre å gle seg/grue seg (stryk det som ikkje passar).


Ligg hoppsporten på sotteseng?

Ja, meiner journalist Stein Erik Kirkebøen i ein kronikk i Aftenposten. I fjor løyste kun 315 jenter og gutar lisens for å delta i hopp og kombinert her til lands. I 1987 var talet 3.122.

Ein tekst til ettertanke for oss som er glade i hoppsporten. Verkeleg. Du kan lese heile kronikken her.


Alt blir bra - til slutt

På ein grå og fuktig marsdag kan det vere like greit å drøyme seg litt bort. Eg blar meg gjennom mapper med Tæla-bilde, og finn mellom tusenvis av andre dette frå 11. august 2006. Sola har akkurat gått ned bak Haugastrengen, og kveldshimmelen ber bod om ein morgondag med like fint ver.

Slike stunder er det godt å drøyme om no, etter eit år med korona. Alt blir bra. Vi kan ikkje slutte å tru på det.

Andre Bjerke seier det så fint:

Tro ikke mørket når lyset går ned
i skumringens fang.
Alltid er det på jorden et sted
soloppgang.


Femti år sidan ein berømt lekkasje

2. mars er det på dagen femti år sidan regjeringa Borten gjekk av. Avgangen, som er ein av dei mest sagnomsuste i nyare norsk historie, skjedde etter at Dagbladet hadde omtala eit hemmeleg notat frå ein samtale mellom ein norsk embetsmann og ein frå Europakommisjonen.

Statsminister Per Borten fekk skulda for å stå bak lekkasjen. Ettertida viste at det ikkje var tilfelle. Borten hadde vist notatet til leiaren for Folkebevegelsen mot norsk medlemskap i EEC, Arne Haugestad. Men heller ikkje Haugestad var Dagbladet si kjelde.

Det var derimot statsministeren sin rådgjevar, Ole N. Hoemsnes. Hoemsnes innrømte dette i boka «Skjebnedøgn - om Borten-regjeringens fall», som kom ut i 1986.

Eg var så få heldig å få intervjue Hoemsnes over ein lang middag i samband med utgjevinga. Det var verkeleg ein interessant kveld.


28 år sidan vi tok farvel med 10-øringen

1. mars 1993 vart 10-øringen tatt ut av bruk. Dermed var det berre 50-øringen att av myntar verdt mindre enn ei krone. I 1972 vart 1- og 2-øringen tatt ut av sirkulasjon, medan 5- og 25-øringen vart tatt ut i 1982. 50-øringen forsvann 1. mai 2012.

Enn så lenge har vi kontantar til å betale med. Men før eller sidan vil det kontantfrie vere ein realitet. Det spørs kor lenge det går. For eigen del er eg allereie kontantfri. Lommeboka med myntar og sedlar la eg bort for fleire år sidan.


Statsministermord mellom Hjelset og Kleive

Om morgonen 1. mars 1986, som nybakt 30-åring, fekk eg vite at statsminister Olof Palme var myrda. Attentatet skjedde i Stockholm klokka 23.21 kvelden før.

Nokre hendingar gjennom livet brenn seg inn i minnet med så stor kraft at dei blir verande der for alltid. Eg veit at eg sat i bilen, og skrudde på radioen for å høyre Dagsnytt kl. 08.00. Det skjedde mellom Hjelset og Kleive, nokre hundre meter vest for Kleive sentrum. Sjokket var stort.

Resten er historie, som det heiter. Drapet på den svenske statsministeren er 35 år seinare framleis ikkje oppklart. Kanskje får vi aldri vite svaret.

Mediabildet var heilt annleis den gongen. Ingen hadde høyrd om internett. Kveldsnytt vart sendt klokka 22.40 den 28. februar 1986, og radioen hadde si siste Dagsnytt-sending på seks timar ved midnatt. Folk flest fekk difor ikkje vite om drapet før neste morgon.

Avisene, med unntak av dei få som kunne trykke eit nytt opplag av laurdagsavisa, kunne ikkje skrive om Palme-drapet før 3. mars. 28. februar var på ein fredag, og laurdagsavisene var på veg ut til abonnentane da meldingane frå Sverige begynte å tikke inn. Søndagsaviser var enno ei ukjent oppfinning.

I dag ville dei færraste nordmenn ha gått til sengs utvitande, dersom det hadde skjedd eit statsministermord i Sverige ein drøy halvtime før midnatt.


Ein historisk dag og eit kongeleg skihopp

Kombinertjentene Gyda Westvold Hansen, Mari Leinan Lund og Marte Leinan Lund sto for ein historisk bragd, da dei sikra tredobbelt seier under VM i Oberstdorf.

27. februar 2021 vil gå inn som ein av dei største dagane i skihistoria. Endeleg har likestillinga nådd kombinertsporten. Og for ein måte det skjedde på!

For 99 år sidan på denne dagen skreiv kronprins Olav på sin måte skihistorie, da han 19 år gammal gjorde sitt første hopp i Holmenkollen. Kronprins Olav var ein ivrig vinteridrettsmann i ungdomsåra. Han vann premie i fleire renn, og var altså deltakar i Holmenkollrennet.

27. februar 1922 vart det sett to bakkerekordar i Holmenkollen. Først hoppa Narve Bonna 43,5 meter, som var ein og ein halv meter lengre enn Josef Henriksen sin rekord frå 1918. Deretter nådde Jacob Tullin Thams 47 meter. Denne rekorden skulle bli ståande i seks år.

Etter krigen sette Olav Stavik bakkerekord med 70 meter i 1947. Toralf Engan hoppa 80,5 meter i 1962, medan Bjørn Wirkola vart førstemann over 90 meter med eit hopp på 91 meter i 1968.

Tom Levorstad sprengde 100-metersgrensa med bakkerekord på 105 meter i 1980. Førstemann som passerte 130 meter var surnadalingen Olav Magne Dønnem. Han sette bakkerekord med 131 meter i 1999.

I dag er bakkerekorden i Holmenkollen 144 meter, sett av Robert Johansson 9. mars 2019.


Verdas mest kjente bøfjording fyller år

26. februar fyller Ole Gunnar Solskjær 47 år. Solskjær gjekk frå Molde til Manchester United i 1996, og vart verande i klubben til 2007. I løpet av desse åra utvikla han seg til å bli ein av klubben sine mest legendariske spelarar gjennom tidene.

I 2018 tok Solskjær over som manager i Manchester United. Litt over to år seinare sit han framleis i managerstolen. Dette til stor irritasjon for dei mange sjølverklærte forståegpåarane som meinte han var ueigna til jobben. Nokre periodar med motgang har det vore, men i dag kan vi slå fast at Solskjær som manager for Manchester United meir og meir liknar på ein stor suksess.

Ole Gunnar Solskjær har gode gener, da han som eg er halvt bøfjording. Det hjelper på - til og med i ein av dei tøffaste managerjobbane i verda.

På denne dagen er det også 55 år sidan Gjermund Eggen vann femmila, og dermed sitt tredje gull, under ski-VM i Oslo. 


Kor var du da Oddvar Brå brekte staven?

25. februar er ein høgaktuell dag for å stille dette spørsmålet. For 39 år sidan, på denne dagen, skjedde det som i ettertid har vorte til ei av skihistoria sine mest ikoniske hendingar.

Det var VM-stafett i Holmenkollen. Oddvar Brå gjekk siste etappe for Norge, og hadde akkurat sett inn det siste rykket for å kvitte seg med Aleksandr Zavjalov. Men så skjedde det: Løparane kom for nær kvarandre, og Brå brekte staven. Etter nokre kaotiske sekund fekk han ein ny stav av Terje Bogen, som anstrengde seg slik at han pådrog seg ein strekk. Den nervepirrande innspurten enda med at Norge og Sovjet delte gullet.

Oddvar Brå har seinare fortald at han var irritert. Han meinte at uhellet var Zavjalov si skuld, og at han utan stavbrekket ville ha vunne åleine.

– Jeg kunne godt tenke meg at det ikke hadde skjedd, for jeg hadde taket på ham. Men slik er det alltid. Det ville jo aldri blitt en like kjent stafett hvis alt hadde vært normalt, sa Brå i eit intervju med NRK for ei tid tilbake .

Han fortel at dei to løparane i dag er vener og vel forlikte.

For eigen del hugsar eg godt kvar eg oppheldt meg under stafetten i 1982. Eg såg løpet saman med kollegaene i avisa Indre Nordmør. Vi hadde fått tak i eit lite TV-apparat, og let avis vere avis under stafetten.


Statsministeren rundar dei 60 på Mattismesse

24. februar, på Mattismesse, fyller statsminister Erna Solberg 60 år. Erna Solberg, som er fødd i Bergen, har vore statsminister i Norge sidan 2013. Med så langt 2.688 dagar som regjeringssjef, er ho den statsministeren som har sjette lengst regjeringstid i Norge.

Erna Solberg har vore leiar i Høgre sidan 9. mai 2004. I perioden 2001 - 2005 var ho kommunal- og regionalminister i Kjell Magne Bondevik si andre regjering.

Mattismesse er ein merkedag som opphavleg vart feira til minne om apostelen Mattias, den trettande apostelen, som ifølgje Apostelgjerningane kom inn som ny apostel etter Judas Iskariot. Vêrmerka for dagen er identiske med dei som gjeld for Peter stol, to dagar før. I gammal tid vart skotårsdagen skoten inn framom mattismesse, slik at mattismessa da fall på den 25. februar. Somme primstavar hadde ein dobbelkross til merke for denne dagen, sidan dagen i skotår skulle reknast for to. 

Har VM-medaljane vorte pølser i slaktetida?

Eg stiller spørsmålet i eit innlegg på Fintenkjarplassen.


Langrenn mister dei unge

Åtte av ti av dei som ser langrenn på TV er over 50 år. Langrennssporten står i fare for å miste dei yngste sjåarane, går det fram av denne artikkelen i VG.

Ein slitar på skøytebanen jubilerer

Mange vil nok hugse skøyteløparen Torstein Seiersten frå Brandbu. 22. februar fyller han 90 år.

Seiersten var i norgeseliten i mange år, og han hevda seg godt internasjonalt. Han var vel det ein kan kalle ein slitar. Seiersten vann verken OL eller andre titlar, men hadde ei rekke gode plasseringar både samanlagt og på enkeltdistansar. På 50-talet var han rekna som ein av dei beste langdistanseløparane i verda.

Meir om Torstein Seiersten kan du lese her.

Ein annan svært kjent skøyteløpar, Knut Johannesen, vart verdsmeister på denne dagen i 1964.


Ein dag til minne om Peter - og ei tragisk togulykke

22. februar er Peterstoldag. Dagen vert feira til minne om at Peter vart kyrkja sitt overhovud. Andre norske namn på dagen er Per varmestein og  Per heilstein. Frå denne dagen meinte ein mange stader at vinteren var slutt, og at ein var ferdig med den mørkaste tida. Sjøisen kunne brytast opp rundt innefrosne skiip, fordi det ikkje ville fryse på igjen, og telen gjekk opp av jorda.

Ei tragisk hending på denne dagen i nyare tid var Tretten-ulykka 22. februar 1975, da eit nordgåande persontog og eit sørgåande ekspresstog kolliderte ein kilometer nord for Tretten stasjon i Gudbrandsdalen. 27 personar mista livet og 25 vart såra. Dette er den største togulykka i fredstid her til lands. Til saman var 800 passasjerar om bord på dei to toga.


47 år sidan det historiske treskiløpet

19. februar er det 47 år sidan Magne Myrmo gjekk i mål på Lugnet stadion i Falun og vart den siste verdsmeisteren på treski. Han vann rennet ni tidelar føre Gerhard Grimmer frå DDR.

Overgangen til glasfiberski går inn i rekka av endringar som har revolusjonert skisporten. Som vanleg var Norge imot denne gongen også.

Oddvar Brå skreiv kontrakt med Fischer allereie etter 1973-sesongen. Dette skapte stort oppstyr, som enda med at Brå vart tvinga til å halde fram med Landsem sine treski. Fischer-kontrakten hamna til og med i Stortinget, der alvorstynga politikarar snakka om tradisjonar og arbeidsplassar.

Men utviklinga let seg ikkje stoppe. Norsk langrennssport måtte omstille seg, og det same vart skifabrikkane tvinga til. Det låg inga framtid i å produsere treski lenger.

15-kilometeren i Falun i 1974 gjekk midt på dagen. Eg gjekk på gymnaset på Tingvoll på denne tida, og eg hugsar at vi fekk fri til å sjå innspurten. Minnet om Magne Myrmo på oppløpet har brent seg fast. Ikkje fordi han gjekk på treski - det var vi vel ikkje så opptekne av  der og da - men fordi løpet var så spennande.


Ei kongeleg gullmedalje

På denne dagen, 18. februar 1960, starta dei olympiske vinterleikane i Squaw Valley. Norge tok tre gullmedaljer: Knut Johannesen vann 10.000 meter skøyter på legendariske 15.46.6, som var ei forbetring på heile 46 sekund av Hjallis sin like legendariske rekord på 16.32.6. Roald Aas delte gullet med Jevgenij Grisjin på 1.500 meter skøyter og Håkon Brusveen vart olympisk meister på 15 km langrenn.

Brusveen kunne takke kong Olav for gullet. Brusveen vart opprinneleg tatt ut som heimeverande reserve. Men han fekk plass på laget i siste liten, etter det som i ettertid er skildra som ei aktiv innblanding frå kong Olav si side.

Det var Aftenposten sin journalist Sverre Fodstad som tok kontakt med slottet, etter at heile Norge meinte Håkon Brusveen var forbigått i OL-uttaket. Journalisten fekk dette svaret gjennom Kong Olav sin kabinettsekretær: «Jeg ser gjerne at Brusveen blir med til Squaw Valley».

Og det vart han altså. Heldigvis!

Bildet er frå Tidens Krav si førsteside 24. februar 1960, lasta ned frå Nasjonalbiilioteket. (Klikk på bildet for å gjere det større).


Oskeonsdag - og fastetida er  i gang

Frå feit mat i går, til fastetid i dag. Oskeonsdag er ein kristen heilagdag, som markerer byrjinga på fastetida. Søndagane blir ikkje talde med i fastetida, og derfor fell han frå kyrkjeleg synspunkt 40 dagar før påske (1. påskedag). Talet på dagar er fastsett til minne om Jesus Kristus sitt 40 dagar lange opphald i ørkenen. Oskeonsdagen er ein gong mellom 4. februar og 10. mars, avhengig av når påska kjem. (Wikipedia).

Stor snøskredfare i fjellet

Folk som har tenkt seg til fjells, må vere forsiktige. Torsdag 18. februar melder varsom.no om om faregrad 4 over heile Møre og Romsdal. Faregrad 4 er nest høgaste nivå.

«Vedvarende svakt lag høyt i snødekket gjør at det er svært lett å løse ut skred. Unngå ferdsel i skredterreng», lyder advarselen.


Feittysdag - dagen før dei magre tidene

Kalenderen viser 16. februar. Det er feiitysdag. Feittysdag er dagen før fastetida startar. Det er påskehelga som bestemmer kva for dato feittysdagen fell på. Ytterpunkta er 3. februar og 9. mars.

På Wikipedia kan vi lese følgjande om dagen: Dette er ikkje ein dag frå den kriste liturgien, men ein folkeleg festdag i oppkøyringa til den kristne fastetida. Det har vore tradisjon for å eta mykje feit mat på feitetysdagen for å vera best mogleg budd på fasteperioden, og for å tøma skapa for ingrediensar ein ikkje treng i fasta. Matskikkane har halde seg godt mange stader, endå det no er få som fastar etterpå.

Vil du vite meir, klikk her.

«Hadde Norge vært republikk, er jeg ganske sikker på at marxist-leninisten Egil Roger Olsen kunne blitt valgt til president på 1990-tallet».

Nytt innlegg på Fintenkjarplassen her.


Fjella, dei står der dei står, dei veit kor dei hører til

Orda i overskrifta tilhøyrer diktaren Olav Duun.

Fjella som står på bildet er frå venstre Talstadhesten (913 m.o.h.), Heian (694 m.o.h.) og Kvannfjellet (981 m.o.h.). Eit flott syn, på ein dag med klår himmel, kvite marker og vebju.

Etter ein lang periode med glitrande vinterver, er det grått og snødrev i lufta her i ytre denne måndagen. Vi får vel finne oss i det. Som kjent er det ei tid for alt. Men minna, og bilda, om veker som folk knapt har opplevd maken til, kan vi bere med oss.

Og fjella dei står der, uansett ver og til evig tid.


Her kan du teste VM-kunnskapane dine

Vi er inne i ein hektisk VM-periode for vinteridretten. Kor mykje kan du om VM-historia i nordiske greiner? Her er ein uhøgtideleg quiz, der du kan teste deg sjølv. Om du vil gjere det lettvint, er det berre å google i veg. Dei fleste svara kan du finne på den måten. Men da er vel kanskje det meste av tidtrøyta borte? Fasiten blir også publisert på denne sida om nokre dagar. Lukke til!

1. Kvar vart det første VM etter krigen arrangert?
Svar: Lake Placid.
2. Når vart det første meisterskapet etter overgangen frå fjerdekvart til annakvart år arrangert?
Svar: 1985.
3. Kven var arrangørby dette året?
Svar: Seefeld.
4. Kor mange gongar har Oslo vore VM-arrangør etter krigen?
Svar: 3.
5. Ein japansk by har vore både OL- og VM-arrangør. Kva er namnet på byen?
Svar: Sapporo.
6. Magne Myrmo vart den siste verdsmeister på treski. Hva heiter arenaen der han gjekk i mål?
Svar: Lugnet.
7. Når vart laghopp innført som VM-øving?
Svar: 1982.
8. Dei norske stafettdamene tok ei sensasjonell medalje under VM i Oslo i 1966. Kva var valøren?
Svar: Sølv.
9. Kor mange VM-gull tok kombinertløparen Fred Børre Lundberg?
Svar: 2.
10. I kva øving tok Harald Grønningen sitt einaste VM-gull?
Svar: Stafett.
11. I kva VM vart Gundermetoden innført i individuelle konkurransar?
Svar: 1985.
12. Eit av meisterskapa i Lahti vart ein stor dopingskandale for vertslandet. Kva år var det?
2001.
13. Kvifor deltok ikkje Torgeir Brandtzæg i ski-VM i 1966?
Svar: Han hadde lagt opp, etter ein stygg skade året før.
14. På 50 km under VM i Trondheim i 1997 tapte Erling Jevne gullet til ein finsk løpar, som seinare vart tatt for doping. Hva var namnet på denne løparen?
Svar: Mika Myllylä
15. Kven tok det første norske individuelle VM-gullet i damelangrenn?
Svar: Berit Aunli.
16. Kva år vart Arild Monsen frå Molde verdsmeister i stafett?
Svar: 1985.
17. Kor mange individuelle VM-gull har Oddvar Brå?
Svar: 1.
18. Ein bakar var verdsmeister i kombinert i 1962. Kva var namnet?
Svar: Arne Larsen.
19. I 1954 vart ein rindaling nummer 5 på 50 km i VM. Kva var namnet?
Svar: Edvin Landsem.
20. Kva heiter den norske kombinertløparen som i VM i 1999 og 2001 til saman tok tre gull?
Svar: Bjarte Engen Vik.
21. I kva år vann Marit Bjørgen sitt første VM-gull?
Svar: 2003.
22. Kven vann hopprennet i normalbakken i 2013?
Svar: Anders Bardal.
23. Kven tok det første VM-gullet på 15 km langrenn på glasfiberski?
Svar: Jozsef Luszczek, Polen
24. Kven er den siste norske skihopparen som har tatt både VM- og OL-gull?
Svar: Espen Bredesen.
25. I kva år tok Bjørn Dæhlie sitt første VM-gull?
1991.

Nøtter:

1. Kva heitte nordmannen som vart nummer 15 i normalbakken i 1966?
Svar: Ronald Jensen.
2. I 1991 deltok eit svensk brødrepar i hopp. Kva het dei?
Svar: Per-Inge og Staffan Tällberg.
3. Personen på bildet gjekk ein distanse under VM i Oslo i 1966. Kven er dette?
Svar: Jo Eggen.

Maier-rekord kan bli ølmerke

7.28.1. I 56 år har eg gått rundt med denne talkombinasjonen i hovudet. Kva tala betyr? Jau, dette er ein av Fred Anton Maier sine verdsrekordar på 5000-meter, sett i mars 1965 på Notodden. Løpet var den første 5000-meteren under 7.30.

No kan rekorden bli eit ølmerke. Lokalpatrioten Reidar Solberg på Notodden er mannen bak ideen. Til avisa Telen seier han:

– Fred Anton Maier hadde bestemt seg for å forsøke å ta verdensrekorden til Johnny Nilsson på 7.33.2 da han kom til Notodden. Og Fred Anton Maier knuste svenskens verdensrekord med hele fem (!) sekunder. 7.28.1 signert på Sport på Notodden ble skrevet inn i skøytehistorien denne marsdagen i 1965. Det må vi kunne bruke til noe morsomt. Vi har Eyde øl, kunne vi få en verdensrekord øl med påskriften: 7.28.1 som hovedtekst med Verdensrekord, Notodden med mindre bokstaver under på hovedetiketten, med verdensrekordhistorien i kortformat på en liten etikett med bilde av Fred Anton bakpå?

Ein artig ide, etter min smak. Fred Anton Maier var ein av mine store heltar, og eg tek gjerne ein slurk øl til minne om den legendariske stilløparen.

Det undrar meg eigentleg at eg hugsar rekorden. Men i motsetnad til mangt anna, sit altså mange gamle sportsresultat framleis som spikra i skolten. Interessa var sterk, og Per Jorsett har dessutan helt rett i ein ting: Det vart mykje verre å hugse skøyterekordar etter innføringa av hundredelar.


«I naturen ruver fjellene - i hjemmet bagatellene»

Eivind Berggrav 


For ein idrettsmann!

Det er gode tider for oss som likar hoppsport. Helga vart ein ny opptur, med to førsteplassar til Halvor Egner Granerud. Kva er denne idrettsmannen laga av?

No ventar straks VM. Det er berre å gle seg, sjølv om det blir aldri så nervepirrande. Bjørn Wirkola var storfavoritt i 1966, og tok to VM-gull. Kva kan vi vente no?

(Bildet er lasta ned frå hopplandslaget si facebookside).


Samefolket sin dag

6. februar feirar vi samefolkets dag, også kalla samisk folkedag (sámi álbmotbeaivi). Dagen, som markerar det første samiske møtet i 1917, vart først feira i 1993. Ei markering med flaggheising utanfor Stortinget i 2004 varsla at dagen vart gjort til offisiell flaggdag.

I dag er det også dortemesse, ein katolsk messedag for Dorothea fra Kappadokia.

Andre hendingar på denne dagen:

1929: Sixten Jernberg, svensk skiløpar, vart fødd.
1958: Manchester United mista åtte spelarar i ei flyulykke ved München.
1968: 10. olympiske vinterleikar vart åpna i Grenoble, Frankrike.


5. februar: Ågotsmesse

Ågotsmesse eller musedagen er ein helgendag i den katolske kyrkja til minne om den heilage Agatha frå Sicilia, som vart levande brend i 251. Dagen vert feira 5. februar. Ågot er ein vernehelgen mot brann i katolske land. I norsk segner skal musene ha gnege øyrene og nasa av ho til ho lovde å halde dagen heilag. På primstavmerket var ofte ei mus eller ein kross. (Wikipedia)

Andre hendingar på denne dagen:

1810: Ole Bull vart fødd i Bergen. født i Bergen.
1891: Hammerfest fekk elektrisk gatelys (frå vannkraft) som den første staden i Europa.
1906: Noregs Mållag vart stifta.


40 år sidan Gro vart statsminister

4. februar 1981 vart Gro Harlem Brundtland statsminister for første gong.

Ho var den første kvinnelege statsministeren i Norge, og nummer åtte i rekka av kvinnelege statsministrar på verdsbasis.

Gro var statsminister i tre periodar: Først i åtte månader i 1981, så frå 1986 til 1989 og igjen frå 1990 til 1996. 

I hjartet av Bud

Denne korskyrkja frå 1717 ligg midt i hjartet av Bud. Eit vakkert byggverk å sjå på, uansett årstid. Men etter min smak tek kyrkja seg ekstra godt ut no, når det snøkledde buaværet ligg bada i vintersol.


Det blir lite vind i Bud i 2021

Blåsmesse 3. februar var katolsk messedag for biskop Blasius, martyr i 316. Dersom det bles denne dagen, vart det mykje vind resten av året. Når eg skriv desse linene er det heilt vindstille ute, så dette ser altså lovande ut.

Ifølge Norsk historisk leksikon har ordet blåsmesse ved lydleg assosiasjon med verbet å blåse, og det var ei utbreidd førestilling at det ved blåsmesse vart blåst liv i skapningar som låg i dvale, og at  blåsmessedagen burde en ikkje bruke reiskap som vart dreidd, for da ville buskapen bli utsett for sjukdom.


Strålande kyndelsmesse

Kalenderen viser 2. februar, og ifølge primstaven er det kyndelsmesse. Kyndelsmesse er ein katolsk og orotodoks fest som blir feira til minne om Maria si rensing og framstillig av Jesus i tempelet.

Kyndelsmesse 2021 ser ut til å gå inn i endelaus rekke av strålande vinterdagar her i Bud. Rekka var rett nok broten av ei snøfall no i helga. Men i dag skin sola på vinduet til arbeidsrommet mitt, og ber bod om ein vinterdag med kuldegrader, vebju og fint skiføre. Vi har det ikkje så verst!

Om kyndelsmesse skriv Wikipedia m.a.:

I Norge var kyndelsmesse, eller kyndelsmess som han gjerne vart kalla, ein viktig festdag. Ein åt gjerne julemat, og hadde storslagne feiringar i kyrkjene. Dagen er avmerkt på primstaven, typisk med ei krone som symbol for jomfru Maria som himmeldronninga,[1] ein kross, ei lilje eller ein sjuarma lysestake.[12]

Feiringa markerte slutten på jula, og på stader der mannfolka var farne på fiske, har festdagen opp mot nyare tid vore kalla «kjerringjuldagen». Ein kunne eta ei kake laga på julekvelden denne dagen, kjend som julebonden.

Feiringa markerte slutten på jula, og på stader der mannfolka var farne på fiske, har festdagen opp mot nyare tid vore kalla «kjerringjuldagen». Ein kunne eta ei kake laga på julekvelden denne dagen, kjend som julebonden.[12]

I folketradisjonen var det vanleg å sjå på åtferda til borna denne dagen, og lesa varsel av denne. Ein kunne også ta varsel om vêret. Ein tradisjon sa at vêret kom til å vera slik det var på kyndelsmessedagen i sju veker etterpå.[12] Sør i landet rekna ein gjerne mildvêr på kyndelsmesse som eit godt teikn, medan det frå Trøndelag og nordover bar teikn om dårleg vêr resten av året om det var mildt eller fint vêr denne dagen. Ein rekna det som vanleg at det kom hardt vêr ein gong rundt kyndelsmesse, kalla kyndelsmesserykkjen, kyndelsmesseri(d)en eller kyndelsmesseknuten. Ein rekna gjerne med at halvparten av snøen var komen ved denne dagen, noko som er reflektert i eit trøndersk munnhell: «Kyndelmesskåa er midt i snøa.»[1] Dette var gjerne også dagen ein rekna med at halvparten av vinterfôret ville vera brukt opp.[12] Vidare kunne ein seia at bjørnen snudde seg i hiet denne dagen.

Norge vart kyndelsmesse avvikla som helligdag frå og med 1771.

Du kan lese enda meir om kyndelsmesse på Wikipedia ved å klikke her.


Dette er min store helt

Eg har hatt mange idrettsheltar opp gjennom åra. Det er ikkje så enkelt å rangere dei. Men akkurat no ser eg ingen som kan måle seg med Halvor Egner Granerud. I fjor gjekk det så dårleg at han var nær ved å legge hoppskiene på hylla. No står han så langt denne sesongen med åtte førsteplassar i  verdscupen.

Det er ikkje til å tru. Norsk idrett har fått ei nytt forbilde.

Det fenomenale hoppet i søndagens renn i Willingen kan du sjå her.


Det er ikkje over -
men no er det helg

Pandemien ligg framleis som eit klamt teppe over landet. Kor lenge dette vil vare, det veit ingen. Skjermdumpen frå nettfronten til VG minner oss om at viruset framleis er på offensiven.

Men tross alt, vi går ei ny helg i møte. Helg er alltid noko å sjå fram til, tykkjer eg. Det handlar om å kose seg og gjere livet så meiningsfylt som råd er. Noko ekstra av vått og tørt, gode TV-program - hopprenn ikkje minst - og fredeleg samvær med den ein er glad i hjelper på.

Ein dag skal alt bli normalt igjen. Inntil da: God helg!


For eit flott vinterlandskap!

Det ligg eit teppe av snø over heile Hustadvika kommune. Til og med svaberga heilt ut mot havet har tatt vinterkåpa på. I dei indre delane av kommunen er det gammeldags vinter med brøytekantar, skiføre og vebju.

Før snøen kom inn frå havet no i kveld, låg kystlandskapet bada i sol. Eg hadde eit ærend i Elnesvågen , og fann ut at eg skulle ta vegen om Ås. Du verda kor fint det var!

«Det er en uimotståelig erfaring at den norske vinter bør tilbringes ved Middelhavet», sa Jens Bjørneboe. Akkurat her var den store diktaren på villspor. Vinteren skal opplevast der det er vinter.


«På vei er vandreren fremme»

Arnulf Øverland


Det er berre å kome seg ut på tur!

Hustadvika kommune har eit rikt utval av tilrettelagde turstiar. På kommunen si heimeside er desse opplista:

Kystien i Bud

Nordneset kyststi på Farstad
Hågå rundt, Ormen på Atlanterhavsveien
Elnestangen kyststi i Elnesvågen
Skaret natursti
Haukåsdalen turstier i Elnesvågen
Tornes tursti
Bålhuset på Vevang
Halåssetra

Her er noko for ein kvar kondis. Felles for alle traseane er at dei byr på fantastisk flott natur og høve til helsebringande rekreasjon. Det er berre å kome seg ut på tur!

Du kan lese meir om dei enkelte turstiane her.

Bildet over er tatt på stien utover mot Nordneset fyr på Farstad. Storholmen i bakgrunnen.


Mot lysare tider

Ikkje før var innsettingsseremonien ferdig, så starta Joe Biden på arbeidet med å rydde opp etter forgjengaren.

21. januar var ein god dag å vakne opp til. Igjen sit det ein statsmann ved roret i verdas største demokrati.

Eg har stor tru på Joe Biden. Det går mot lysare tider.

(Skjermdump frå Dagbladet)


Hustad i vinterdrakt

Det er ikkje ofte landskapet her ute mot havet byr på vintermotiv over så lang tid. Under ein køyretur denne veka tok eg dette bildet av Hustad.

Hustad var ein tidlegare kommune, oppretta da Bud kommune vart delt i to 1. juli 1918. 1. januar 1964 vart Hustad kommune slått saman med Bud og Fræna kommunar til den nye Fræna kommune, som igjen vart slått saman med Eide til Hustadvika kommune frå 1. januar 2020.

Hustad kyrkje er frå 1874, og er ei av seks kyrkjer i Hustadvika kommune.


19. januar - eit jubileum og grunn til håp

Det er stille formiddag i Robinsonmarka 26. Eg har som vanleg huset for meg sjølv, og trøyer tida med det som i 43 år var yrket mitt: Å skrive. Skomakaren har grodd fast ved lesten sin.

Eg måtte dra ned persienna. Sola er på veg inn i arbeidsrommet mitt, og eg får ho rett i fleisen. Behageleg for så vidt, da solstrålande ber bod om lysare tider. Men skriving i motlys går ikkje. Slik er det berre.

19. januar 2021. Det er fleire ting å feire. På denne dagen for 40 år sidan vart eg far for andre gong. Gratulerer, Eirik, eg er stolt av deg!

Mindre stolt er eg av president Donald Trump, som har siste arbeidsdagen sin i dag. Med rekordlåg oppslutning i folket går han av i vanære. At USA no igjen får ein statsmann ved roret, gjev grunn til håp og framtidstru.

Så er eg spent på innsettinga i morgon. Vi får tru det går går bra. Framferda til avtroppande president har ført til at Washington i forkant av seremonien er omgjort til ei krigssone. Det er rett og slett utriveleg.

I denne endelause rekka av flotte vinterdagar, planlegg eg ein trimtur til Nordneset utanfor Farstad. Blant mange goder her i Hustadvika kommune, er turstiane. Ute på Nordneset kjem du heilt innpå storhavet. Ein mektig plass.

Så la det vere sagt: Den kyststien vi har her i Bud er og blir den finaste!


Ein song til vinteren

Etter ein periode med flotte vinterdagar, kan det passe godt med «Vintersong» av Sturla Brørs. Brørs, som var styrar ved Nordmøre Folkehøgskule i Surnadal i mange år, etterlet seg ein rik produksjon av dikt og prosa. «Vintersong» går til melodien «Bruremarsj frå Gudbrandsdalen».

(Bildet er tatt på Syltsetra i Kvenndalen ein gong på 1950-talet. Eigar er Bjarne Holten. Bildet er også å finne i boka «Kvenndalen med Kvennbøtæla og Engjamarka»).

D'er kvitt og fritt og blankt i dag imellom fjellom,
sola leikar alt i øvste topp på tellom.
Gull der, snart gull her, sjå glansen oppå hjellom!
Ja, slik ein spelande vinterdag, han vil vi gjerne ha!

Ref. Kvitt uti dalom,
og røyk frå alle gardom.
Rennarar i reinom,
og glans i alle greinom.
Kvitt ja, og kaldt ja - åt store, stygge steinom!
Jau, nett slik ein vinterdag, han vil vi gjerne ha!

Å kom deg ut, og pakk deg ut, din frosenpinne!
Hell' vil du helst bli veik og bleik, så sit no inne.
Vi set i veg over dal og fjell og finne,
trallar og syng om ein vinterdag vi vil så gjerne ha.

Ref. Kvitt uti dalom o.s.fr.

Med glatte ski i bratte li er gildt å fara!
Hei, om slik ein dag i vekevis kunn' vara!
Du datt ja! Kom att da! Du treng 'kje krafta spara;
for slik ein spelande vinterdag, han gjev deg krafta att.

Ref. Kvitt uti dalom o.s.fr.

Farvel då, sol, eg ser du gøymer deg bak fjellom.
Men om litt så kjem han månemann or tellom,
seglar så stolt over himmelen i kveldom.
Ja, slik ein strålande vinterkveld, han vil vi gjerne ha.

Ref. Blankt uti dalom,
og ljos i alle gardom.
Rennarar i reinom,
og haredans bak greinom.
Blankt ja, og kaldt ja - åt store, stygge steinom.
Jau, nett slik ein vinterkveld, han vil vi gjerne ha!


Hugsar du dette bladet?

Under ein ryddeaksjon i gamle papir, kom eg over dette eksemplaret av bladet Lykkesmeden. Sparebankforeningen ga ut Lykkesmeden, som vart delt ut gratis til norske skulebarn.

Lykkesmeden kom ut på 1950- og 1960-talet. Redaktør i 1968 var Rolf Riktor, som mange sikkert vil hugse frå fjernsynet sin barndom.

Så er det nok ikkje tilfeldig at eg tok vare på akkurat dette eksemplaret. Interessa for skihopping var stor i oppveksten, og eit blad med bilde av Holmenkollen på framsida var sjølvsagt noko som gjekk rett i den store samlinga med utklipte sportsbilde.


Nesten som i gamle dagar...

Det er fredag igjen. Det er fantastiske dagar, med eit januarver som ein sjeldan opplever maken til.

Eg driv framleis med debriefing etter 43 års kamp mot klokka, og brukar gode pensjonistdagar til å farte rundt med kameraet. Landskapet ute ved havet byr alltid på skiftande og fascinerande lys. Ja, til og med styggveret kan vere fint.

Denne veka, med snødekte svaberg og marker, har fått meg til å tenke på barndommens vintrar heime på Kvennbø. Der starta vinteren som regel i november, og vi såg ikkje berr mark igjen før langt ut i april.

Den snøen som no har lagt seg over Buaværet blir nok ikkje liggande så lenge. Det skal ikkje meir til enn ein dag med mildver, vind og regn, så er alt borte. Men det er fint så lenge det varer. Og sanneleg, ifølge yr.no er eit skikkeleg veromslag enno ikkje i sikte.


Vinter ved havet

Du mørke, underlige hav!
Jeg ved ei, hvad det kommer af:
dit dybe øie drager mig --
jeg grunder, men forstaar dig ei,
-- men stundom jeg fornemmer,
som var jeg ét med dig.
(Vilhelm Krag)


Den siste juleveka i gang

Kalenderen viser 11. januar. Det er 18. dag jul - og enden på høgtida er to dagar unna. 20. dag er det slutt, og julepynten blir pakka ned også i Robinsonmarka 26.

I dag vakna vi til det finaste vinterlandskap som tenkast kan her i Bud. Eit tynt lag av nysnø har lagt seg over været, og det er tilløp til vebju i skogen. Retteleg julestemning! Vi får nyte gleda så lenge ho varer. Snøen er ryr (udryg), som det heiter på mi dialekt, her ute ved havet.

Broderiet på bildet, ei gåve frå farmor mi da ho var midt i 80-åra, er for meg det aller sterkaste uttrykket for jul i stua. Når det kjem på veggen kan høgtida kome. Og den dagen vi tek det ned, da er det definitivt slutt.

Dette nissemotivet, som eg også er vaksen opp med, påkallar mange gode minner og gir ei triveleg stemning. Derfor skal det få henge, så lenge primstaven tillet.

I dag er det for øvrig Brettemesse, i si tid ei norsk og islandsk kyrkjehøgtid, som vart feira 11. januar til minne om helgenen  Brettiva eller Brictiva (latin). 


Det gode laurdagsritualet

Laurdag formiddag, Popquiz med Finn Bjelke og ein kaffekopp til – slik kan også det gode livet vere. Eg prøver å få med meg programmet så ofte eg kan. Ikkje alltid like enkelt i den lyse årstida. Men no på vinteren er dette framifrå tidtrøyte.

Det finst to utgåver av Popquiz. Den ekte finn du på Radio Vinyl, med Finn Bjelke som programleiar.


Tid for å drøyme

Etter kvart som dagane no blir lengre, veks draumen om ein ny hyttesesong fram. Vanlegvis tek vi den første overnattingsturen i første halvdel av mars. Da begynner sola å ta tak for alvor, og vi slepp at det går på døgnvis før hytta er gjennomvarm.

Dette bildet er frå påskehelga 2010. Eg legg det inn her for å minne både meg sjølv og andre om at det skal kome ei tid med hytteliv, skiturar og kvite vidder dette året også.


Morgonstund har gull i munn

Etter ein kveld og ei natt med absurd teater frå USA, var det godt å stå opp til ope landskap og solstreif med bod om vår. Vi har det ikkje så verst i nabolaget her ute mot Hustadvika.

Vi seier at morgonstund har gull i munn. Ordtaket kjem frå norrønt, les eg på Wiktionary. På gammelhøgtysk og fleire andre germanske språk som gammelnorsk og islandsk kan mund bety hand. På islandsk brukar dei gjerne gir i staden for har i ordtaket. Da blir den norske oversettinga: «Morgonstund gir gull i hand». Tydinga er at ein er godt tent med å stå opp tidleg.

No er ordet mund borte frå norsk, og det uttalenære munn har glidd inn i ordtaket - som dermed også har vorte heilt meiningslaust.


Ein heilt vanleg morgon...

Pensjonisten har stått opp til «rett tid», ein lettskya januarhimmel kvelver seg over det vakre Buaværet, PC'en er slått på og politikarane kranglar om vaksine på «Politisk kvarter». Det ligg i det store og heile an til å bli ein heilt normal dag.

Så vil kanskje nokon finne det unormalt at ein som levde av å sitte ved ei datamaskin ikkje loggar ut for godt som pensjonist. Det får no berre stå sin prøve... Eg har nok tatt med meg det som var levebrødet inn i pensjonistlivet som hobby.


Godt nyttår!

Med dette bildet frå Tau i Rogaland ønskjer eg alle som besøker denne heimesida eit godt nyttår.

To månadar har gått sidan Vebju Media Ansnes vart lansert. I løpet av denne tida har trafikken auka jamnt og trutt, og ligg ved årsskiftet på eit nivå langt over det eg forventa.

Eg takkar alle som tek seg tid til å sjå kva eg syslar med her inne. No skal eg bruke ein del av den fridomen som pensjonistlivet byr på til å utvikle sida vidare. Nytt innhald vil kome med jamne mellomrom, så derfor: Følg med!


Den store stilhopparen

Eg veit knapt noko som er meir estetisk vakkert enn eit perfekt skihopp. Dette bildet av Bjørn Wirkola i Midtstubakken under VM i 1966 er blant mine absolutte favorittar. Her er det full klaff – både av fotografen på bakken og mannen i lufta!



Eit av dei finaste utsiktspunkta

Blant mange utsiktspunkt der ein kan nyte vakker nordmørsnatur, er Ålvundfossen eit av dei flottaste. Fjord, fjell og ope landskap. Det er berre så fint.


Havet, lyset og landkrabben

Pensjonistlivet gjev betre tid til å farte rundt med kameraet enn før. Når ein bur i Bud, er det alltid motiv å finne – uansett årstid, ver og tid på døgnet. Lyset her ute ved Hustadvika er makalaust fint og fascinerande.

Husa på bildet ligg på Nordre Bjørnsund. Fotografen er ein ekte landkrabbe, som aldri får nok av dette motivet.


Gammal travar 
på plass

Årsskriftet til Stangvik Historielag har vorte ein fast del av julelektyren for mange.

Sjølv om aktiviteten i laget på grunn av koronaen ikkje har vore så stor i år, er det tradisjonelle årsskriftet på plass også i 2020. Heftet er på 60 sider.

Mange bidragsytarar skapar god variasjon i stoffet. Redaksjonen har bestått av Marit Haugen, Torbjørn Polden, Grete Aarnes og Lars Steinar Ansnes.


Til å kome i julestemning av

Ein kjem i god julestemning av å vandre rundt i Molde i desse dagar. Byen, og da i særleg grad torget, er verkeleg vakkert pynta til jul. I tillegg har kulturhuset Plassen eit nydeleg kunstig juletre, som det er godt å kvile blikket på.

Eg tok bilda med telefonen torsdag kveld, som vart toppa med ein fantastisk konsert med Kirsti Huke på Storyville.



Med håp om ein ny vår...

Det er torsdag 9. desember og regnet silar ned her i Bud. Det er ein grå og trist dag – i alle fall ytre sett.

Som eigenterapi mot lette symptom på versjuke begynte eg å bla i gamle bilde. Etter kvart fann eg dette, som er er tatt 8. mai 2004, på det som truleg var den første hytteturen utan ski på beina dette året.

Bildet får symbolisere håpet om ein ny vår – utan altfor mykje korona og med fine dagar i fjellet.


Eit staseleg landemerke

Med sine 633 m.o.h. over havet er ikkje Jendemsfjellet i Hustadvika kommune blant majestetane i den norske fjellheimen. Men det dette særeigne fjellet manglar av meter, vert kompensert av ei heilt overveldande utsikt frå toppen.

Jendemsfjellet er synleg frå store delar av gamle Fræna kommune. Verkeleg eit staseleg landemerke!


Myrull – i få ord

Å skape store ord gjennom få ord - det er skrivekunst. Blant dei fremste i denne kunsten var diktaren Hans Børli. Verselinene under er henta frå diktet «Sus i myrull» - ord som kan passe godt i ei mørketid.

Livet er ikke alltid
et hesblesende kappløp med døden.

Livet er ikke bare
titusen strevsomme steg
mot små mål.

Nei, livet er rikt nok til
å være bare sus i myrull -

Det e bærre lekkert - igjen

Julekalenderen over alle andre, The julekalender, er på lufta i år også. For deg som ser på lineær TV er den å finne på kanalen Zebra. Elles kan du sjå når som helst, dersom du har tilgang til TV2 Sumo.

Eg meiner å ha sett serien dei aller fleste åra sidan nissane første gong dukka opp på TV2 i 1994. Eg blir visst aldri lei, heller. Det er på'n igjen i år, men eg trur det blir mest Sumo, med oppsamling av fleire episodar i gongen.

Det e bærre lekkert å ha denne serien å sjå fram til kvart år. Når Hansi, Günter, Fritz, Gjertrud, Olaf og Benny gjer sitt inntog i stua, ja, da veit ein at det nærmar seg jul.


Sikringskosten er i hus

Før helga gjennomførte eg ei av dei faste rituala før jul, innkjøp av julehefte. Kanskje blir det fleire enn dei som ligg i bunken etter kvart, men no er i alle fall det eg vil kalle sjølve sikringskosten blant julehefta i hus.

For meg er det Vangsgutane, Smørbukk, Jens von Bustenskjold, Nr. 91 Stomperud og Tuss og Troll.

Dei norske julehefta har ei lang historie. Ifølge Store norske leksikon kom det første heftet ut i Drammen i 1817, og bar namnet Julegave eller en liden samling av udvalgte Selskabs- og Drikkeviser ved norske Forfattere.

Det første juleheftet med Smørbukk vart utgjeve i 1941, tre år etter at teikneseriefiguren debuterte på trykk i Norsk Barneblad. Vangsgutane er jamnaldringar med Smørbukk. Leif Halse skapte serien i 1940, medan det første juleheftet kom i 1941. Den evige soldaten Stomperud såg dagens lys i Norsk Ukeblad i 1937. Juleheftet har vore fast inventar i norske heimar sidan 1938. Med unntak av 1947, har Tuss og Troll kome som julehefte sidan 1945. Teikneserien var også fast innslag i Norsk Barneblad i tidsrommet 1944 - 1955.

Sigurd Lybeck skapte figuren Jens von Bustenskjold i 1930-åra. Jens von Bustenskjold gjekk om teikneserie i åra 1934 - 1970. Julehefta har kome ut sidan 1972.

Ta vare på dei små gledene som adventstida og jula byr på. Det er lov å vere barnsleg. I jakta på det gode liv og julefred, trur eg faktisk det finst ein god del lærdom å hente både hos Smørbukk og Vangsgutane. Ja, kanskje til og med hos Nr. 91 Stomperud, som uansett kva situasjon han hamnar i, greier å sjå lyst på livet. Det er ein god eigenskap.

Eg har forresten eit forsett i år. I fjor kjøpte eg uhorveleg mange julehefta, og kom ikkje skikkeleg i gang med lesinga før eit stykke ut i romjula. Resultatet var at eg las julehefte til langt uti januar. I må eg legge om litt. Det blir tjuvstart før jul, og ikkje fullt så mange hefte.


Fredagen sig i havet

Sjølv om vi er inne i den mørkaste tida av året, er det framleis fint lys å finne her ute ved Romsdalskysten. Med dette bildet frå Ergan i Bud erklærer eg helga for offisielt opna.


Endeleg ein dag med opphaldsver!

Til slutt stoppa regnet. Da måtte det bli ein liten trimtur på kyststien, som ligg rett utafor stuedøra vår. Litt kaldt og vindfullt var det, men til gjengjeld er jo utsikta til bli varm av!

Ein song til regnet

Det regnar og det regnar i ytre strøk. Dag ut og dag inn. Om eg er lei? Ja, litt. Så kvifor ikkkje litt musikk om regnet? Nyleg avdøde Ken Hensley komponerte denne vakre balladen, «Rain», til Uriah Heep sitt album The Magician's Birthday (1972). 


Kllikk og lytt


Hustadviking ute med nytt album

William Stavik er klar med sitt første album. Du kan høyre det her.


Sommarminne i mørketida

Sjølv om hyttesesongen i år vart kortare enn vanleg, fekk vi mange fine dagar oppe på Tæla også i 2020. Dette bildet er tatt oppe på Fintenkjarplassen, da vi hadde besøk av Marit.

Trivsel og varme følelsar. Eit godt sommarminne å sjå tilbake på!


Bistert ver – men fint lell

Det er stille mandag på Ergan i Bud. Åleine kan eg nyte utsikten, som herifrå er like vakker i regn og blest som i sol frå skyfri himmel. Når ein sit på dette storslåtte utsiktspunktet og følgjer med på det alltid skiftande lyset går tida fort.


No kan du skaffe deg Jul på Nordmøre

Jul på Nordmøre er i sal. Det er ei ære å få leie arbeidet med dette tradisjonsrike juleheftet, som er inne i sin 85. årgang. Bergljot Hals har laga den makalust flotte framsida, medan ein god miks av gamle travarar og nye pennar står for innhaldet. Mediahuset på Sunndalsøra har som vanleg gjort ein kjempejobb med produksjon og layout.

Robinsonmarka i Bud  - heilt ut mot Hustadvika